Seder Tehorot · Massechet Mikvaot · Perek Guimel · Mishná 2 de 4

A cova do pátio: como se purifica um mikvê inválido a partir de outro, ligado a ele

כֵּיצַד. הַבּוֹר שֶׁבְּחָצֵר וְנָפְלוּ לוֹ שְׁלשָׁה לֻגִּין, לְעוֹלָם הוּא בִפְסוּלוֹ, עַד שֶׁיֵּצֵא מִמֶּנּוּ מְלוֹאוֹ וָעוֹד, אוֹ עַד שֶׁיַּעֲמִיד בֶּחָצֵר אַרְבָּעִים סְאָה וְיִטְהֲרוּ הָעֶלְיוֹנִים מִן הַתַּחְתּוֹנִים. רַבִּי אֶלְעָזָר בֶּן עֲזַרְיָה פּוֹסֵל, אֶלָּא אִם כֵּן פָּקָק:
Mishná (ed. Torat Emet, domínio público) · tradução original PT-BR

A Mishná · הַמִּשְׁנָה

A cova de água no pátio invalidada por três log, e sua purificação por meio de um segundo mikvê ligado a ela

Como assim? A cova que está no pátio, e caíram nela três log, ela permanece sempre em sua invalidez, até que saia dela o seu conteúdo completo e mais um pouco, ou até que se coloque no pátio quarenta seá, e se purifiquem as (águas) superiores a partir das inferiores. Rabi Elazar ben Azaria declara inválido, a menos que (o mikvê) seja tampado.

Esta mishná explica, por meio de um caso concreto, a regra final da mishná anterior — que um mikvê já invalidado pelos três log permanece sempre em sua invalidez, até que se retire dele o seu conteúdo completo e mais um pouco. O exemplo é uma cova de água situada num pátio, na qual caíram três log de águas trazidas: apresenta-se uma segunda saída para essa invalidez, além da retirada da água — a construção, no mesmo pátio, de um segundo mikvê válido, de quarenta seá, ligado ao primeiro, de modo que as águas superiores (as da cova invalidada) se purifiquem por meio das inferiores (as do mikvê válido). Rabi Elazar ben Azaria discorda: esse recurso só funciona se o mikvê superior for tampado, isto é, isolado de modo que nenhuma água nova o alcance de outra fonte.

כֵּיצַד. הַבּוֹר שֶׁבְּחָצֵר וְנָפְלוּ לוֹ שְׁלשָׁה לֻגִּין, לְעוֹלָם הוּא בִפְסוּלוֹ, עַד שֶׁיֵּצֵא מִמֶּנּוּ מְלוֹאוֹ וָעוֹד, אוֹ עַד שֶׁיַּעֲמִיד בֶּחָצֵר אַרְבָּעִים סְאָה וְיִטְהֲרוּ הָעֶלְיוֹנִים מִן הַתַּחְתּוֹנִים. רַבִּי אֶלְעָזָר בֶּן עֲזַרְיָה פּוֹסֵל, אֶלָּא אִם כֵּן פָּקָק:

Halachot · הֲלָכוֹת

Rambam · Perush HaMishná, Mikvaot 3:2
מלואו ועוד. כגון שהיה בו עשרים סאה וחיבר אליהם שלשה לוגין שאובין הנה הוא פסול…

“O seu conteúdo completo e mais um pouco”: como, por exemplo, se havia nele vinte seá e se lhe juntaram três log de águas trazidas — eis que ele é inválido; e ainda que dele se retirasse e escoassem para dentro outras águas válidas, (continuaria inválido) até que saísse dele o que excede vinte seá, que se comprova terem-lhe faltado os três log; pois se sair dele essa medida, então será válido. Ou se faça acima dele um mikvê de quarenta seá — e já te informei que as águas trazidas não invalidam um mikvê que tem nele quarenta seá, seja entre as águas que estão no mikvê que tem quarenta seá, seja entre as águas que estão dentro da cova — e tudo volta a ser válido.

E Rabi Elazar ben Azaria diz que essa cova é inválida, ainda que se faça acima dela um mikvê e se perfurem (ligando-os), pois é como dois mikvês lado a lado, um válido e um inválido, a menos que se feche o mikvê superior que se fez no pátio da casa, de modo que nenhuma (dessas águas) toque, exceto as da cova. E então a cova estará pura. E a halachá não é como Rabi Elazar ben Azaria.

Bartenura · Mikvaot 3:2
שֶׁיַּעֲמִיד בֶּחָצֵר אַרְבָּעִים סְאָה. מִקְוֶה כָשֵׁר לְמַטָּה מִן הַפָּסוּל, וּפוֹתְקָן לַכָּשֵׁר…

“Que se coloque no pátio quarenta seá”: um mikvê válido abaixo do inválido, e se abre (um canal) para o válido, a fim de que se conectem, e se purifique o (mikvê) superior inválido a partir do inferior válido, pois dizemos “gud assik” (estende-se para cima, como ficção legal). E tanto mais se o válido está acima e o inválido abaixo, pois dizemos “gud achit” (estende-se para baixo).

“A menos que tenha cessado”: que suas águas cessaram e saiu dele o seu conteúdo completo e mais um pouco, como dissemos. E há os que têm a versão “a menos que seja tampado”, ou seja: a menos que se feche o mikvê que fez, de modo que nenhuma (das águas) toque nestas águas. E a primeira versão me parece a principal. E a halachá não é como Rabi Elazar ben Azaria.

Perush — os Mefarshim · הַמְּפָרְשִׁים

Massechet Mikvaot não possui Guemará no Talmud Bavli — como a maior parte de Seder Tehorot (com exceção de Massechet Nidá), é um tratado de mishnayot puras, sem o debate amoraíco que caracteriza a maioria dos demais tratados. Por isso, o comentário de Rashi é omitido em todas as mishnayot deste tratado.